چشمهایش

«بزرگ علوی» نویسنده فقید و نام آشنایی ایرانی است که بی شک همیشه نامش در خاطره ادبی ادب دوستان باقی خواهد ماند. او نویسنده رمان « چشم هایش» است که توانسته با قلمی محکم و سبکی منحصر به  فرد راوی عشق و سیاست باشد. این رمان برای اولین بار در سال 1331 منتشر گردید و پس از آن به عنوان یک اثر ماندگار در تاریخ ادبی ایران بارها تجدید چاپ و منتشر گردید.
در این کتاب از راوی داستان که یک ناظم مدرسه است گرفته تا خوانندگان کتاب و همه مردم شهر که از وجود تابلویی به نام « چشمهایش» باخبر شده اند و در پی یافتن راز آن هستند. فرنگیس  دختر عاشق پیشه ای است که گمان می رود شاید بتواند راز  نهفته در این تابلو را برملا کند. ناظم مدرسه که انباردارگالری استاد ماکان نقاش این تابلو است پس از مرگ استاد بسیار تلاش کرد تا الگوی زنده تابلو را پیدا کند، به همین خاطر با هر زنی که گمان می کرد ارتباطی با استاد داشته گفتگو کرد اما خبری از راز چشم های نشسته در قاب تابلو نبود. تا این که فرنگیس دختری از طبقه اشراف، قصه عاشقی و حس خود را نسبت به استاد ماکان برای او بازگو می کند، این که مجبور شده است برای به دست آوردن دل استاد نقاش خود را در گروه های مبارز سیاسی زیر مجموعه استاد ماکان جا داده و همگام با دیگران با حکومت مبارزه کند ولی هیچ وقت نتوانسته آنچه را می خواهد به استاد بفهماند؛ حتی وقتی استاد دستگیر می شود مجبور می شود فداکارانه برای آزادی معشوق خود تن به ازدواجی اجباری با رئیس شهربانی که از خواستگاران قدیمی او است بدهد.
بیان دقیق  احساسات و عواطف زنانه در کتاب از نظر منتقدین نشان دهنده توانایی حسی، فکری و قلمی بزرگ علوی  را نشان می دهد که در نوع خود بی نظیر است.
از متن کتاب :
« من به تابلو نگریستم و زن ناشناس به من نگاه می کرد. شاید می خواست بفهمد که من حالا پس از اینکه نیمی از زندگی او را با استاد می دانم، دربارۀ این تصویر چه قضاوتی خواهم کرد. چند دقیقه  سکوت برقرار بود. آخر من شروع کردم و پرسیدم: “آمدید به تهران و استاد را پیدا کردید؟”
جوابی نداد. از جعبه خاتمی که روی میز بود، سیگاری در آورد، آن را سر چوب سیگاری  بلندی که در همان جعبه بود زد، کبریت کشید و دود را از لب های لطیفش به هوا فرستاد و گفت:…»